در حالی که در معاملات دیروز شاخصها همچنان در محدوده مثبت قرار داشتند، خروج ۴.1همت پول حقیقی از بورس رقم خورد.

خبرگزاری تسنیم، معاملات بورس تهران در نخستین روز هفته با نشانههایی از استمرار روند رو به رشد حلول شد، اما افزایش عرضهها در ادامه معاملات، بخشی از خوشبینی اولیه را تحتتاثیر قرار داد؛ جایی که شاخص کل بورس در پنج دقیقه ابتدایی تا سطح ۷ میلیون و ۹۰۸ هزار واحد پیش رفت، ولی در انجام معاملات دیروز با رشد ۰.۲۸ درصدی در ارتفاع ۷ میلیون و ۷۸۸ هزار واحد قیام کرد. شاخص هموزن نیز ۰.۰۷ درصد افزایش یافت و شاخص کل فرابورس با رشد ۰.۳۱ درصدی به کار خود پایان داد.

همچنین خروج حدود ۴ هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی در روزی که نماگرهای اصلی بازار سهام مثبت بودند، نشان داد رشد قیمتها الزاما به معنای افزایش اطمینان سرمایهگذاران نیست.

رکورد معاملات در کنار احتیاط سرمایهگذاران

از سوی دیگر، سنجش معاملات دیروز تالار شیشهای نشان میهد ارزش معاملات خرد سهام در این روز به حدود ۶۴ هزار میلیارد تومان رسید؛ رقمی که سومین رکورد تاریخی این متغیر محسوب میشود. پیش از این، ارزش معاملات خرد در ۲۵ شهریور به حدود ۶۸ هزار میلیارد تومان و در ۱۸ مرداد به محدوده ۶۵ هزار میلیارد تومان رسیده بود.

این در شرایطی است که ثبت سه رکورد برتر ارزش معاملات در فاصله کمتر از دو ماه، از افزایش چشمگیر گردش نقدینگی در بازار سهام حکایت دارد. با این حال، خروج پول حقیقی در کنار این حجم از دادوستدها، نشان میدهد بخشی از معاملات به جابهجایی سهام میان سرمایهگذاران اختصاص داشته است؛ موضوعی که ضرورت بررسی همزمان ارزش معاملات، جریان ورود و خروج پول و گستردگی رشد قیمتها را یادآوری میکند.

در واقع، ارزش بالای معاملات بهتنهایی نمیتواند نشانه ورود نقدینگی جدید یا تضمینکننده تداوم رشد باشد؛ چرا که زمانی که گردش معاملات با خروج منابع سرمایهگذاران حقیقی همراه میشود، باید مشخص شود آیا تقاضای موجود توان جذب عرضهها را در روزهای آینده خواهد داشت یا نه.

شناسایی سود یا دگرگونی مسیر بازار؟

یکی از گمانهزنیهای محتمل برای افزایش عرضههای دیروز در تالار شیشهای، تمایل بخشی از سهامداران به شناسایی سود پس از رشد قابلتوجه قیمتها است؛ چرا که هنگامی که شاخصها در سطوح تاریخی قرار میگیرند، طبیعی است که برخی سرمایهگذاران نسبت به حفظ بازدهی کسبشده حساستر شوند و در برابر نوسانات احتمالی، بخشی از دارایی خود را به فروش برسانند.

با این حال، خروج پول در یک روز برای نتیجهگیری درباره پایان روند صعودی کافی نیست؛ و تداوم خروج منابع حقیقی، کاهش تقاضا و افزایش تعداد نمادهای منفی میتواند نشانههای مهمتری از تضعیف بازار سهام باشد. در مقابل، اگر عرضهها در معاملات بعدی جذب شوند و جریان نقدینگی تقویت یابد، میتوان رفتار دیروز را بیشتر بهعنوان افزایش احتیاط پس از رشد اخیر مطالعه کرد.

از نگاهی دیگر ترکیب معاملات بازار سهام نیز در این میان اهمیت دارد؛ جایی که در پایان روز شنبه، ۵۱ درصد نمادها مثبت و ۴۹ درصد منفی بودند؛ نسبتی که نشان میدهد رشد شاخصها با برتری قاطع تعداد نمادهای صعودی همراه نشده است.

ریسک سیاستگذاری در محاسبات بازار

در کنار متغیرهای معاملاتی، پیشبینیپذیری سیاستهای اقتصادی و ضوابط اثرگذار بر شرکتها نیز اهمیت دارد، و گزارشهای ماهانه مناسب برخی بنگاهها میتواند انتظارات سودآوری را بهبود کند، اما صلابت این انتظارات به ثبات قواعد و امکان برآورد هزینهها و درآمدهای آینده وابسته است.

این در شرایطی است که طرح نگرانیهایی درباره تغییر احتمالی ضوابط موثر بر صنایع پالایشی و پتروشیمی، از جمله نحوه محاسبه نرخ خوراک و تخفیفهای ذیربط، نمونهای از عواملی است که میتواند ارزیابی سرمایهگذاران از سودآوری شرکتها را تغییر دهد. البته تا زمانی که جزئیات رسمی و آثار پولی این موضوع مشخص نشده باشد، نمیتوان دامنه تاثیر آن را بر کل بازار سهام تعمیم داد.

در این میان به ایمان کارشناسان مسئله اساسی آن است که تغییرات پیشبینیناپذیر در مقررات، حتی در صورت محدود بودن اثر مستقیم بر چند صنعت، ممکن است انتظارات سرمایهگذاران درباره ثبات سیاستگذاری را تحتتاثیر قرار دهد. در چنین شرایطی، کیفیت افشا، شفافیت تصمیمات و اعلام بهموقع مقررات برای حفظ اعتماد سرمایهگذاران اهمیت بیشتری پیدا میکند.

بازار سهام در انتظار موافقت روند

همچنین تقارن رشد دلار آزاد تا محدوده ۲۶۷ هزار تومان با افزایش قیمت طلا و سکه، نشان میدهد بازارهای دارایی همچنان تحتتاثیر انتظارات قیمتی قرار دارند. با این حال، از این همزمانی نمیتوان بهتنهایی درباره مقصد بعدی نقدینگی یا برتری قطعی یک بازار نتیجهگیری کرد.

این در حالی است که در شرایط فعلی، ارزیابی بورس به بررسی همزمان چند متغیر از جمله تداوم کنش عملیاتی شرکتها، میزان پایداری تقاضا، روند مالکیت حقیقیها و سرانجام، نحوه مواجهه سیاستگذار با ریسکهای مقرراتی نیاز دارد. از این رو معاملات شنبه هشداری درباره افزایش احتیاط بود، نه دلیلی قطعی برای اعلام پایان صعود! به مین دلیل مسیر روزهای آینده مشخص خواهد کرد که بازار سهام توان جذب عرضهها و حفظ تعادل را دارد یا فشار فروش به رفتاری فراگیرتر تبدیل میشود.